دفاعیه دکتری در دانشکده مهندسی شیمی

سید محمدرضا کاشفی­ مفرد(دانشجوی دوره دکتری مهندسی شیمی)، یازدهم بهمن ماه 1394 از رساله دکتری خود با عنوان «استفاده از مولکول نگاری در بازشناسی پروتئین های لیزوزیم وآلفا-لاکتالبومین» دفاع می کند.

چکیده این رساله که راهنمایی آن را دکتر فرشته نعیم پور و دکتر پریسا حجازی بر عهده دارند، به شرح زیر است. ضمنا این جلسه دفاعیه ساعت 8 صبح در کلاس 130 دانشکده مهندسی شیمی برگزار می شود.

چکیده

یکی از روش­ های ساخت سامانه ­های شناساگر با عملکرد گزینشی، مولکول ­نگاری می­باشد که امکان جذب و بازشناسی اختصاصی مولکولی را با قالب­ گیری پلیمری از آن فراهم می ­کند. در این تحقیق، پلیمرهای منقوش هیدروژلی و کرایوژلی برای جذب و بازشناسی پروتئین­ های لیزوزیم و آلفا-لاکتالبومین ایجاد گردید. ابتدا، هیدروژل منقوش با لیزوزیم توسط مونومر عاملی آب­ گریز ترسیو­بوتیل ­آکریل ­آمید در کنار مونومر آکریل ­آمید و مونومرهای عاملی الکترواستاتیک آکریلیک ­اسید و دی­ متیل­آمینو اتیل ­متاکریلات تهیه شد که ظرفیت جذب لیزوزیم و ضریب مولکول ­نگاری در آن (mg/g 32 و 68/1) بیشتر از نمونه فاقد مونومر آب­ گریز (mg/g 22 و 09/1) بود. مدل­های ایزوترم جذب آنها نیز تطابق خوبی با داده­ های تجربی نشان داد. همچنین جذب لاکتالبومین به سبب وجود تعداد اسیدهای آمینه آب­ گریز سطحی مشابه با لیزوزیم، نزدیک به بازجذب لیزوزیم بود و نشان داده شد که در این حالت می ­توان از لیزوزیم به عنوان مولکول الگوی مجازی استفاده نمود. در ادامه برای رسیدن به مقدار مونومرهای بهینه در فرمولاسیون مولکول­ نگاری، ایجاد کمپلکس­ بین مونومرهای عاملی متاکریلیک اسید و DMA با لیزوزیم مورد بررسی قرار گرفت که نسبت­ های آنها به لیزوزیم به ترتیب حدود 400 و 100 به دست آمد و همچنین تاثیر نسبت مونومرهای آزاد به کل مونومرها بر روی ایجاد مکان ­های غیراختصاصی، بررسی شد. سپس کرایوژل منقوش با لیزوزیم با مونومر عاملی AAm و به صورت ستون استخراج فاز جامد تهیه گردید که بازجذب لیزوزیم توسط آن mg/g 6/11 بود. این مطالعات، مبنای فرمولی مناسب برای سنتز کرایوژل منقوش با بکارگیری مونومرهای عاملی الکترواستاتیک شد. برای کرایوژل اخیر، ضریب مولکول نگاری 2/4 و ضریب گزینش­گری 24/7 نسبت به پروتئین سیتوکروم حاصل گردید که بسیار قابل توجه بودند. از دیگر موارد بررسی شده، ایزوترم­ های جذب کرایوژل­ های منقوش و غیرمنقوش و منحنی­ های رخنه و اسکچارد آنها بود. طبق مدل لانگمویر، بیشینه ظرفیت جذب لیزوزیم در کرایوژل­ های منقوش و غیرمنقوش، به ­ترتیب mg/g211 و 151 بدست آمد. همچنین، آزمون استفاده مجدد انجام و تغییر زیادی در میزان جذب مشاهده نگردید. تصاویر میکروسکوپ SEM و آنالیز طیف ­سنجی FTIR نیز، ساختار متخلخل ماکرو و حضور EFMs را در پلیمرها تایید کرد.

واژه‌های کلیدی: مولکول نگاری، مونومرهای عاملی باردار و آب­ گریز، لیزوزیم، لاکتالبومین، هیدروژل، کرایوژل